StudyCyprus
Search

 

FOLLOW US ON
SOCIAL NETWORKS

     Facebook

Η αξία ενός... καφέ

Η αξία ενός... καφέ

Της Ζήνας Πούλλη*
07/06/2012

Παρακολουθήσαμε με αποτροπιασμό (όχι με έκπληξη διότι όλοι το υποψιαζόμαστε αν όχι γνωρίζαμε) τη σύλληψη του άλλοτε ισχυρού άνδρα του ΠΑΣΟΚ, Άκη Τζοχατζόπουλου, που διετέλεσε για σειρά ετών υπουργός. Κατηγορείται για διαφθορά και έχει δημοσιευτεί ότι αρκετοί ράβδοι χρυσού βρέθηκαν κρυμμένοι στην οικία της κόρης του.

Ένα αρχαίο ρητό λέει: «αρχή άνδρα δείκνυσι» (θα μπορούσε να είναι και γυναίκα), που σημαίνει ότι όταν κάποιος αποκτήσει εξουσία μεγιστοποιούνται και προβάλλονται και τα ελαττώματα, κυρίως η κακία, το αίσθημα κατωτερότητας, η τσιγκουνιά και η φιλαυτία.


Ας πάρουμε λοιπόν την υποθετική περίπτωση που κάποιος/α είναι πολύ υψηλά στην ιεραρχία ώστε να υπογράφει το συμβόλαιο της καντίνας ενός μεροκαματιάρη πρόσφυγα. Η εξουσία παίρνει ειδικό επίδομα για έξοδα φιλοξενίας (όταν υπάρχουν φιλοξενούμενοι φυσικά) το οποίο αφήνει ανέπαφο και χρεώνει στην υπηρεσία ακόμα και τον ένα καφέ που θα πιεί μόνος/η.


Θα μου πείτε: «τι ψυχή έχει ένας καφές;», που χρεώνεται με 75 σεντ. Και όμως έχει, αφού αν ένας τσιγκουνεύεται να πληρώσει τον καφέ του, σίγουρα θα προσπαθήσει να επωφεληθεί και άλλων καταστάσεων (π.χ. τραπεζώματα) και σίγουρα είναι επιρρεπής στη δωροδοκία.


Το πιο πάνω συνάδει με την έρευνα του πρώην αναλυτή Paul Feldman, ο οποίος αποφάσισε να στήσει επιχείρηση με κουλούρια τα οποία τοποθετούσε στις διάφορες επιχειρήσεις. Έφτασε να τοποθετεί σύνολο 9.000 κουλούρια με ελεύθερη πρόσβαση σε διάφορα σημεία των επιχειρήσεων, βάζοντας ένα δίσκο δίπλα για το αντίτιμο. Κάποιοι έπαιρναν κουλούρι, χωρίς να πληρώσουν, αλλά, όταν πλήρωναν πάνω από το 90%, ο Feldman ήταν ευχαριστημένος.


Συνήθιζε να καταγράφει τις εισπράξεις και το μέρος του κτηρίου όπου περισσότερα άτομα δεν πλήρωναν. Το εκπληκτικό ήταν ότι πολύ περισσότεροι δεν πλήρωναν στο χώρο των εκτελεστικών διευθυντών (πώς έφτασαν μέχρι εκεί;) (Freaκonomics, Levitt, 2005).


Η διαφθορά, δηλαδή η κατάχρηση της εξουσίας από τους κυβερνητικούς ανώτερους υπαλλήλους, έγκειται στην παράνομη αποκόμιση κάποιου ιδιωτικού οφέλους που δεν προνοείται από τους κανονισμούς. Υπάρχουν πολλές μορφές διαφθοράς όπως η δωροδοκία, ο νεποτισμός (π.χ. να βάλουμε τα παιδιά μας σε επίζηλες θέσεις), ο εκβιασμός, η υπεξαίρεση χρημάτων, η κατάχρηση, η δωροληψία κ.ά. Μπορεί επίσης ο ανώτερος να ανταμείβει τους «αυλικούς» και τους παρακοιμώμενους με ακριβά φαγητά που πληρώνει όχι ο ίδιος αλλά το κράτος (ή έστω η ευρωπαϊκή ένωση), καταστρατηγώντας κάθε έννοια ιεραρχίας. Η διαφθορά που μπορεί να φτάνει μέχρι το ξέπλυμα χρήματος, την εμπορία ναρκωτικών κ.ά. ξεκινά από τα μικρά. Κάποιος που καταδέχεται να τρώει κουλούρι χωρίς να πληρώνει ή να πίνει καφέ και να χρεώνει την υπηρεσία είναι επίφοβος/η για δωροδοκία με δωρεάν ταξίδια ή και για «μίζες».


Όπου υπάρχει διαφθορά οι πόροι της κυβέρνησης μειώνονται σταδιακά, καθώς διαβρώνεται η εγκυρότητα της κυβέρνησης, οι διαδικασίες της είναι υπό αμφισβήτηση και υπονομεύονται οι δημοκρατικές αξίες (εντιμότητα, αξιοκρατία, εμπιστοσύνη). Η ανοχή στη δωροδοκία και ο χρηματισμός υπονομεύουν τη νομιμότητα της κυβέρνησης. Η ποιότητα των κυβερνητικών υπηρεσιών μειώνεται καθώς αυξάνονται οι δημοσιονομικές ελλείψεις στην κυβέρνηση.


Σε μια περίοδο οικονομικής κρίσης οι συναλλαγές ανωτέρων υπαλλήλων, μερικές φορές εξόφθαλμες, και οι διαφορετικές προσεγγίσεις για το ίδιο θέμα, ανάλογα με το ποιος ενέχεται, δημιουργούν οικονομικές διαστρεβλώσεις στο δημόσιο τομέα. Και δεν είναι μόνο αυτοί που εμπλέκονται σε διαφθορά, αλλά και αυτοί που την ανέχονται και που κάμνουν τα «στραβά» μάτια, διότι λέει είναι ανώτερος/η και κρίνεται η προαγωγή τους από την αξιολόγησή του/της. Η διαφθορά, έστω και αν ψηφίστηκε ο νόμος πριν 12 χρόνια, είναι βαθιά ριζωμένη στο πετσί του Κύπριου και ενώ όλοι γνωρίζουν όλοι κρύβουν. Και αυτό μεγεθύνεται όταν ένας ανώτερος «ριζώσει» κάπου και περίπου θεωρεί την υπηρεσία ως φέουδό του/της. Διερωτάται κανείς πότε θα επέλθει εξυγίανση, πότε θα καθαρίσει ο στάβλος του Αυγείου, αλλά χρειάζεται και ο κατάλληλος Ηρακλής για τούτο.


*Διευθύντρια Μέσης Εκπαίδευσης του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού

Share


FOLLOW US ON
SOCIAL NETWORKS

     Facebook

Developed By: Dynamic Works

Powered By: DWCMS